ΝΑΝΙΣΜΟΣ ΜΕ ΜΩΣΑΪΚΟ ΤΟΥ ΚΑΛΑΜΠΟΚΙΟΥ

ΝΑΝΙΣΜΟΣ ΜΕ ΜΩΣΑΪΚΟ ΤΟΥ ΚΑΛΑΜΠΟΚΙΟΥ

Αίτιο: Ιός του νανισμού με μωσαϊκό του καλαμποκιού

  (Ακρωνύμιο MDMV)
Ο ιός είναι διαδεδομένος σε όλο των κόσμο αλλά είναι περισσότερο γνωστός στις τροπικές περιοχές. Στην Ευρώπη, τον συναντάμε μερικές φορές αλλά πολύ σπάνια προκαλεί σοβαρές ζημιές.

Ξενιστές: 
Ο ιός συναντάται στον αραβόσιτο, στο ζαχαροκάλαμο και στον βέλιουρα.

 Διάδοση και σημαντικότητα: 
Ο ιός συναντάται μόνο σποραδικά στην Ευρώπη και είναι πιο γνωστός στις νότιες περιοχές από ότι στις βόρειες. Όπου υπάρχει βέλιουρας ο οποίος μπορεί και διαχειμάζει ως ρίζωμα η σπουδαιότητα του ιού είναι μεγαλύτερη. Η διάδοση είναι λίγο πυκνή στις παραδοσιακές περιοχές καλλιέργειας αραβόσιτου. Εκεί οι αγροί είναι σοβαρά μολυσμένοι από τον βέλιουρα και εκεί υπάρχουν πολύ μικροί αγροί που η καλλιέργεια γίνεται χωρίς να εφαρμόζεται αμειψισπορά. Αυτός ο ιός δεν προκαλεί επιδημία αλλά η παρουσία του ιού απαγορεύεται στην παραγωγή σπόρων.
Στη συμβατική παραγωγή, είναι πολύ σπάνιο να προκληθούν σοβαρές ζημιές. Στην παραγωγή γλυκού καλαμποκιού, η ενδεχόμενη ζημιά είναι μεγαλύτερη, επειδή σ΄ αυτή την καλλιέργεια η ποιότητα του προϊόντος είναι μεγάλης σπουδαιότητας και μερικά πολύ καλά υβρίδια δεν είναι ανθεκτικά. 

Συμπτώματα και παρόμοιες ασθένειες: 
Τα μολυσμένα φυτά, εμφανίζουν στη βάση των φύλλων μωσαϊκό με ραβδώσεις, με ανοιχτό πράσινο-κίτρινο χρώμα, που αναπτύσσεται κατά μήκος του φύλλου. Όλα τα φύλλα του φυτού μολύνονται, καθώς και τα βράκτια φύλλα. Στο ανοιχτό πράσινο μωσαϊκό συχνά προκαλούνται σκούρες πράσινες κηλίδες στα φύλλα. Σε υψηλές θερμοκρασίες τα συμπτώματα είναι ελαφρύτερα και τείνουν να εξαφανιστούν αλλά τα νεότερα φύλλα είναι χλωρωτικά. Το φυτό αναπτύσσεται αργά και ελαφρώς καταπονημένο. Πρώιμες προσβολές μπορεί να προκαλέσουν σήψεις των στελεχών και των ριζών, και τα μολυσμένα νεαρά φυτά μπορεί να πεθάνουν.

Τα συμπτώματα, εκτός από την μειωμένη ανάπτυξη, είναι παρόμοια μ΄ αυτά των άλλων ιών ή της φυσιολογικής χλώρωσης. Οι ιώσεις εμφανίζονται στους αγρούς σποραδικά, ενώ τα φυσιολογικά προβλήματα εμφανίζονται σε μικρότερες ή μεγαλύτερες κηλίδες. Οι ιοί του αραβόσιτου συχνά εμφανίζονται μαζί, η μόλυνση από τον MDMV είναι εξαιρετικά σπάνια. Συνεπώς αυτοί οι παρόμοιοι ιοί του αραβόσιτου μπορούν να διαχειμάζουν στο βέλιουρα και οι φορείς τους μεταφέρουν συνήθως μαζί.

Κύκλος ασθένειας: 
Ο MDMV είναι ένας χαρακτηριστικός μη-έμμονος ιός, ο οποίος διαχειμάζει στα χειμερινά ριζώματα του ετήσιου ζιζανίου βέλιουρας. Ο ιός μπορεί να διαχειμάσει και στους καρπούς του αραβόσιτου, αλλά αυτό είναι περιορισμένης σπουδαιότητας. Μερικές φυλές του ιού (φυλή Β) δε μπορούν να μολύνουν τον βέλιουρα, οπότε αυτή η φυλή διαχειμάζει στους σπόρους και σε άλλα μονοκότυλα φυτά. Οι φορείς είναι αφίδες, συμπεριλαμβάνονται και οι αφίδες των σιτηρών ( Scizaphis graminumRhopalosiphum padi,   Rhopalosiphum maidis ) και η πολύ γνωστή αφίδα Myzus persicae. 

Αντιμετώπιση: 
Η χημική αντιμετώπιση του MDMV, όπως και των άλλων ιών, δεν είναι αποτελεσματική. Δεν υπάρχουν αφιδοκτόνα τα οποία να έχουν αποτέλεσμα ενάντια στους ιούς. Καθώς ο ιός είναι μη-έμμονος η επικάλυψη του σπόρου με εντομοκτόνα ή οι ψεκασμοί δεν είναι αποτελεσματικά μέτρα.
Ένας καλός τρόπος προστασίας είναι η χρήση ανθεκτικών υβριδίων, αλλά παρέχει μερική προστασία από τις πολυσύνθετες μολύνσεις του ιού. Πληροφορίες για την ανθεκτικότητα των υβριδίων αραβόσιτου δημοσιεύονται στην λίστα, όπου περιγράφονται οι ποικιλίες αραβόσιτου για κάθε χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η χρήση πιστοποιημένου σπόρου είναι επίσης μια καλή μέθοδος διότι αυτός δεν μπορεί να είναι μολυσμένος από τον ιό. Βέβαια, ο πιστοποιημένος σπόρος μπορεί να είναι μολυσμένος από φορείς–αφίδες, οπότε ούτε αυτή η μέθοδος προσφέρει ολοκληρωμένη προστασία.
Η καταπολέμηση των ζιζανίων είναι πολύ σημαντική, επειδή ο βέλιουρας (sorghum halepense) είναι ο πιο σημαντικός ξενιστής στη ζωή του ιού.
Καταπολέμηση των ζιζανίων, εφαρμογή της αμειψισποράς, η χρήση πιστοποιημένου σπόρου και ανθεκτικών υβριδίων έχουν ικανοποιητική επίδραση ενάντια στον ιό.

 


Print   Email

Related Articles